Shqip

Gjatë periudhës afatmesme 2020-2022 qeveria do të financojë 80 për qind të nevojave për borxh të ri nga tregu i brendshëm. Megjithatë, sipas Ministrisë së Financave financimi i brendshëm rezulton të jetë i kufizuar dhe rritja vjetore e tij përtej nivelit 20-25 miliard Lekë mund të ushtrojë presion rritës mbi normat e interesit.

Ministria e Financave planifikon se nëpërmjet titujve afatshkurtër kryesisht do të realizohet menaxhimi aktiv i nevojave për likuiditet dhe do të synohet përmirësimi i profilit vjetor të maturimeve. Ndërkohë, borxhi i ri, i destinuar për të mbuluar një pjesë të deficitit të përgjithshëm do të synohet të mbulohet nëpërmjet titujve afatgjatë.

Titujt afatgjatë planifikohen të emetohen me norma interesi fikse, gjithsesi duke mos përjashtuar edhe emetimin e titujve me norma interesi të ndryshueshme në periudhën afatmesme, në varësi të kushteve të tregut të brendshëm.

Në periudhën afatshkurtër (2019-2020) titujt shtetërorë planifikohen të emetohen kryesisht në monedhën vendase. Ndërkohë, në periudhën afatmesme dhe afatgjatë planifikohet të ketë emetime të titujve shtetërorë në valutë me qëllim sigurimin e valutës së nevojshme për të shërbyer detyrimet e borxhit në valutë. Madhësitë e këtyre emetimeve do të vlerësohen periudhë pas periudhe, duke konsideruar kushtet e tregut vendas në raport me tregjet e huaja dhe disponueshmërinë e financimeve të huaja nga burime shumëpalëshe dhe dypalëshe në formën e mbështetjes buxhetore.

Në periudhën afatmesme, huamarrja nëpërmjet burimeve të huaja në terma bruto do të plotësojë mesatarisht deri në 20% të nevojave të përgjithshme për hua të qeverisjes qendrore.

Planet e Ministrisë së Financave sugjerojnë se, instrumentet kryesore të huamarrjes së huaj do të jenë huatë nga kreditorët me natyrë shumëpalëshe dhe dypalëshe, të cilat do të financojnë projektet ekzistuese dhe projektet e reja zhvillimore, si edhe huatë në formën e mbështetjes buxhetore të akorduara nga institucionet financiare ndërkombëtare, të cilat do të synojnë mbështetjen e reformave të ndërmarra nga qeveria.

Gjithashtu, edhe financimi me Eurobond dhe/ose instrumente të tjera alternative nga burime private janë burime potenciale të financimit të huaj në periudhën afatmesme. Megjithatë, madhësia dhe karakteristika të tjera të këtyre instrumenteve do të përcaktohen vit pas viti në përputhje me nevojat për realizimin e objektivave.

Burimi: Revista Monitor

Normat e interesit të instrumenteve të borxhit qeveritar e nisën në rënie edhe vitin 2020. Obligacionet me maturim 10 vjeçar, u emetuan në fillim të kësaj jave me një kupon prej 5.29%, në rënie nga niveli prej 5.53% i ankandit të fundit, në tetor të vitit të kaluar. Ministria e Financave siguroi pothuajse të plotë shumën e shpallur për financim, prej 4 miliardë lekësh.

Kërkesat për të blerë obligacione në ankand arritën në pothuajse 5.7 miliardë lekë, duke konfirmuar një interes të lartë të tregut për të investuar në titujt e qeverisë. Obligacionet 10 vjeçare, për shkak të maturitetit të gjatë, ofrojnë edhe kthime më të larta në raport me instrumentet e tjera të investimit financiar në monedhën vendase. Ato ngelen një investim shumë me interes për institucionet e orientuara te investimet afatgjata, si fondet e investimit dhe sidomos ato të pensioneve.

Ankandi i parë i këtij viti konfirmon pritshmëritë për norma të ulëta interesi edhe gjatë këtij viti. Tregu financiar paraqitet likuid, ndërsa sinjalet e Bankës së Shqipërisë janë për një vazhdim të politikës monetare lehtësuese, madje pa përjashtuar ulje të mëtejshme të normës bazë të interesit. Gjatë vitit të kaluar, inflacioni pësoi një rënie përtej parashikimeve të Bankës së Shqipërisë, pranë nivelit mesatar 1.4%. Në këto kushte, rritja e normave të interesit, që mund të fillonte që nga mesi i këtij viti, pritet të jetë më e largët. Pasojat në ekonomi nga tërmeti i nëntorit mund të jenë gjithashtu faktor që do të diktojë ruajtjen e një çmimi të lirë të parasë nga Banka Qendrore.

SCAN