Banka e Shqipërisë ka përgatitur një projekt të ri për zgjidhjen e çështjes së kredimarrësve të mëdhenj me probleme, që kanë ekspozime në disa banka të sistemit. Projekti, i paralajmëruar që vitin e kaluar si “Qasja e Tiranës” apo “Tirana Approach”, parashikon ngritjen e një platforme të përbashkët mes bankave, për trajtimin e këtyre rasteve.

Projekti parashikon që trajtimi i përbashkët i këtyre rasteve nga bankat të marrë formë të detyrueshme, ndërkohë që më parë kjo bëhej në bashkëpunim mes bankave, por pa një mekanizëm që ta rregullonte ligjërisht këtë proces.

Rregullorja e Bankës së Shqipërisë parashikon angazhimin e detyrueshëm të të gjitha bankave në këtë platformë të përbashkët dhe të drejtën e autoritetit mbikëqyrës për të marrë sanksione ndaj bankave jo bashkëpunuese.

Çështja e kredimarrësve të mëdhenj, me ekspozime në disa banka, ka qenë një ndër pikat kryesore të strategjisë për uljen e raportit të kredive me probleme. Një pjesë e rasteve janë zgjidhur me ristrukturim, një pjesë me marrjen në pronësi të aseteve nga bankat kredituese, ndërsa një pjesë e kreditorëve të këqij janë dërguar në proces falimenti.

Platforma “Tirana Approach” do të synojë kryesisht të çojë drejt zgjidhjes rastet e mbetura, që sipas të dhënave jozyrtare nga Banka e Shqipërisë janë më pak se dhjetë. Rregullorja e propozuar nga Banka e Shqipërisë iu është dërguar për konsultim bankave tregtare dhe pritet të miratohet brenda muajit shtator.

Sipas statistikave të Bankës së Shqipërisë, raporti i kredive me probleme gjatë gjysmës së parë të këtij viti është stabilizuar pranë nivelit 13.5%, ndërsa objektivat operacionale janë për ta ulur pranë nivelit 10% deri në fund të vitit 2018.

Banka e Shqipërisë i ka dhënë dritën jeshile ngritjes së një sistemi kombëtar të pagesave në euro. Projekti i paraqitur nga Shoqata Shqiptare e Bankave është miratuar dhe pritet të mundësojë ulje të ndjeshme të komisioneve bankare për transfertat e brendshme në monedhën e përbashkët europiane.

Aktualisht, Shqipëria nuk ka sisteme pagesash në monedha të huaja dhe transfertat në valutë kryhen përmes bankave korrespondente jashtë Shqipërisë. Kjo sjell komisione shumë më të larta krahasuar me transfertat në lekë, të cilat procesohen përmes sistemeve të menaxhuara nga Banka e Shqipërisë.

Sipas projektit të miratuar, edhe sistemi i pagesave në euro do të menaxhohet nga banka qendrore.

Bankat janë të detyruara të mbajnë një rezervë të detyrueshme në Bankën e Shqipërisë, në masën 10% të depozitave që zotërojnë në secilën valutë. Projekti parashikon që bankat të përdorin pikërisht llogarinë në euro me Bankën e Shqipërisë si urë për kryerjen e transfertave të brendshme në euro.

Në llogarinë e rezervës së detyrueshme bankat do të vendosin një tepricë, e cila do të përdoret për kryerjen e transfertave nga njëra bankë te tjetra. Kështu, nëse një klient kryen një transfertë nga banka A në bankën B, të dyja brenda Shqipërisë, atëherë kalimi i fondeve do të bëhet ndërmjet llogarive që secila bankë mban në Bankën Qendrore. Më pas, banka pritëse do të transferojë këto para nga llogaria e saj e rezervës e detyrueshme te llogaria e përfituesit.

Kjo skemë do të evitojë përfshirjen e bankave të huaja korrespondente dhe do të ulë në mënyrë drastike koston e transfertës.

Këshilli Mbikëqyrës i Bankës së Shqipërisë u njoh dhe analizoi zhvillimet e fundit në tregjet financiare, me fokus të veçantë në mbiçmimin e shpejtë të kursit të këmbimit. Pasi vlerësoi ndikimin e pritur të tij në ecurinë e inflacionit në afatin e mesëm, si dhe përshtatshmërinë e qëndrimit të politikës monetare për arritjen e objektivit të stabilitetit të çmimeve, Këshilli Mbikëqyrës i Bankës së Shqipërisë vendosi:

  1. Të ulë normën bazë të interesit me 0.25 pikë përqindje në nivelin 1.00%
  2. Të ulë normën e interesit të depozitës njëditore në Bankën e Shqipërisë me 0.15 pikë përqindje, në nivelin 0.10%
  3. Të ulë normën e interesit të kredisë njëditore në Bankën e Shqipërisë me 0.35 pikë përqindje, në nivelin 1.90%
  4. Të ndërmarrë operacione të blerjeve të valutës në tregun e brendshëm valutor.

SCAN

Sot më 01.06.2018, në ambjentet e Bursa Shqiptare e Titujve ALSE u organizua takimi me eksperten e Bankës Botërore zj. Adriana Tanasoiu, e cila po asiston Autoritetin e Mbikëqyrjes Financiare për studimin e tregut në lidhje me depozitarin qëndror të titujve në Shqipëri. Zj. Tanasoiu është një eksperte me experiencë të gjatë në industrinë e tiujve, për shkak të anagzhimit të saj disa dhjetra vjecar si drejtuese e lartë e Depozitarit Qendror të Titujve në Rumani.

Gjatë takimit, u bisedua në lidhje me mundesitë e procesit të klerimit dhe shlyerjes së titujve që tregtohen në Bursën ALSE, duke u fokusuar jo vetëm tek depozitari i titujve të Qeverisë (AFISaR) që administrohet nga Banka e Shqipërisë, por edhe për rëndësinë e ekzistencës së një depozitari tjetër i cili të administrojë procesin e regjistrimit, klerimit dhe shlyerjes së transaksioneve në tituj të emetuar nga biznesi (aksionet, obligacionet e korporatave, letrat tregtare etj.). Në takim një vend i vecantë iu dha edhe skemës së klerimit dhe shlyerjes së fondeve cash nëpërmjet sistemit AIPS të administruar nga Banka e Shqipërisë.

Fondi Monetar Ndërkombëtar, në përfundim të Monitorimit të Parë të kryer pas Përfundimit të Programit me Shqipërinë, ka vlerësuar ecurinë e ekonomisë shqiptare. Raporti nënvizon se ekonomia shqiptare ka vazhduar të rritet, duke shënuar një rritje reale të Prodhimit të Brendshëm Bruto prej 3.8% gjatë vitit 2017.

Në analizën e tregjeve financiare jobankare, raporti i Fondit Monetar Ndërkombëtar vlerëson pozitivisht punën e bërë nga AMF dhe thekson se “Autoriteti i Mbikëqyrjes Financiare ka bërë një progres rrënjësor lidhur me përmirësimin dhe adoptimin e kuadrit të ri rregullativ në lidhje me mbikëqyrjen e tregut të kapitaleve dhe fondeve, duke përmendur hartimin e rregulloreve të reja mbi administrimin e likuiditetit të fondeve të investimeve, transaksionet me palët e lidhura, etj.

Autoriteti është i angazhuar për plotësimin e gjithë rekomandimeve të lëna nga Raporti i Fondit Monetar Ndërkombëtar lidhur me:

  • Kuadrin rregullator për menaxhimin e krizave për fondet e investimeve, që aktualisht në bashkëpunim edhe me Ministrinë e Financave dhe Bankën e Shqipërisë është drejt përfundimit;
  • Krijimin e kuadrit të nevojshëm ligjor dhe rregullator për instrumentet e reja, për bursën e sapo licencuar, sipas standardeve më të mira ndërkombëtare.

Për të lexuar raportin e plotë të Bordit Ekzekutiv të Fondit Monetar Ndërkombëtar, ju lutem klikoni këtu

Autoriteti i Mbikëqyrjes Financiare organizoi të enjten konferencën kombëtare për edukimin financiar. Në aktivitet u prezantuan punime të studentëve dhe profesionistëve rreth çështjeve që lidhen me tregjet nën mbikëqyrjen e AMF. Në fjalën e tij, kryetari i Bordit Drejtues, Pajtim Melani, tha se edukimi financiar është investimi në i sigurt për një rritje ekonomike afatgjatë. Ai iu bëri thirrjeve kompanive të sistemit financiar të investojnë më shumë te promovimi i edukimit.

Drejtori i përgjithshëm ekzekutiv, Ervin Koçi, nënvizoi edhe njëherë se edukimi financiar është një nga prioritetet e punës së Autoritetit. Njohja më e mirë e tregjeve financiare është parakusht për zhvillimin, por edhe për stabilitetin e tyre. Që prej vitit të kaluar, AMF ka miratuar dhe ka nisur zbatimin e strategjisë “Për rritjen e besimit të konsumatorit dhe investitorit te tregjet nën mbikëqyrje” Kjo strategji po synon sidomos zgjerimin e njohurive të studentëve dhe të rinjve rreth tregjeve financiare.

Guvernatori i Bankës së Shqipërisë, Gent Sejko, tha të enjten gjatë raportimit vjetor në Kuvendin e Shqipërisë se rritja më e lartë ekonomike do të kërkojë përmirësim të klimës së biznesit dhe zhvillimin e mëtejshëm të tregjeve financiare.

Guvernatori përsëriti optimizmin se në vitet në vazhdim përmirësimi i kërkesës do të nxisë një rritje më të lartë të prodhimit, punësimit dhe pagave në ekonomi.

Por, sipas tij, në një horizont më afatgjatë është e domosdoshme që klima e biznesit të përmirësohet, sidomos në drejtim të garantimit të konkurrencës së ndershme.

Ai vuri një theks të veçantë në nevojën për të zgjeruar tregjet financiare. Nëse deri më sot kreditimi është mbështetur pothuajse tërësisht te sistemi bankar, rritja dhe dinamizmi i mëtejshëm i ekonomisë do të kërkojë domosdoshmërish zhvillimin e tregjeve të kapitalit dhe instrumenteve të Bursës.

Banka e Shqipërisë vlerëson se normat e ulëta të interesit kanë kontribuar me 0.7 pikë përqindje në rritjen ekonomike të vitit të kaluar, duke u bërë një faktor i rëndësishëm në rimëkëmbjen e rritjes ekonomike.

Sipas statistikave zyrtare, vitin e kaluar, ekonomia shqiptare u rrit me 3.84% dhe u krijuan 79 mijë vende të reja pune.

Autoriteti i Mbikëqyrjes Financiare prezantoi këtë javë strategjinë për zhvillimin e tregjeve nën mbikëqyrje për periudhën 2018-2022. Aktorët e tregut vlerësojnë në tërësi strategjinë dhe angazhimin e AMF për t’i dhënë shtysë tregut financiar jo-bankar, që në Shqipëri ngelet i nënzhvilluar dhe me potenciale shumë të mëdha ende të pashfrytëzuara. Artan Gjergji, drejtor i përgjithshëm i Bursës Shqiptare të Titujve, thotë se megjithatë, kjo strategji ka nevojë për një theks më të madh në zhvillimin e tregut të kapitalit, si themeli kryesor për të pasur një treg financiar të zhvilluar.

Sipas tij, promovimi i fondeve të investimit dhe në veçanti atyre të pensioneve në këtë strategji është për t’u përshëndetur; por, ai nënvizon se pa një treg të mirëfilltë kapitali nuk mund të ketë zhvillim as të këtyre fondeve, për arsyen e thjeshtë sepse ato nuk kanë alternativa për të investuar kursimet që mbledhin. Ai mendon se një nga arsyet pse fondet e pensionit nuk kanë zhvillimin e duhur është kthimi modest që ato ofrojnë, për shkak se fondet investohen të gjitha në letrat e borxhit të qeverisë. Pikërisht bursa do të ofrojë mundësinë për investime alternative, që do të rrisnin përfitueshmërinë nga investimet në këto fonde dhe do t’i bënin ato më joshëse për publikun.

Në prezantimin e strategjisë, drejtori i përgjithshëm ekzekutiv, Ervin Koçi, tha se zhvillimi i tregjeve financiare është i domosdoshëm për ta ngjitur rritjen ekonomike mbi kufirin prej 5%, të synuar nga qeveria shqiptare.

Strategjia për zhvillimin e tregjeve mbështetet në peshë kolona kryesore, që do të jenë eliminimi i kufizimeve që pengojnë zhvillimin e tyre, forcimi i mbikëqyres, promovimi i tregjeve, edukimi financiar dhe teknologjia. Për sa i përket promovimit, strategjia vendos një fokus të veçantë tek fondet e pensioneve, për shkak të impaktit pozitiv që rritja e këtij tregu do të jepte në rrfshin ekonomik dhe social.

Tregu i sigurimeve, siç pranohet shpesh nga drejtuesit e AMF, ngelet më problematiku nën mbikëqyrjen e këtij institucioni. Në këtë rast, problemet nuk lidhen vetëm me shkallën e ulët të zhvillimit, por edhe me funksionimin e tregut dhe në veçanti të segmentit më të rëndësishëm , atij të sigurimeve të detyrueshme motorike. Strategjia synon të bëjë aktiv sistemin bonus-malus, të ulë numrin e mjeteve të pasiguruara, të parandalojë mashtrimet në sigurime dhe të forcojë mbikëqyrjen e kompanive.

Autoriteti i Mbikëqyrjes Financiare prezantoi strategjinë e zhvillimit të tregjeve nën mbikëqyrje për periudhën 2018-2022. Kryetari Bordit Drejtues, Pajtim Melani, tha se tregjet e mbikëqyrur nga AMF po fitojnë gjithnjë e më shumë peshë brenda tregut financiar dhe tashmë përbëjnë mbi 10% të aktiveve të tij. Zoti Melani nënvizoi hapjen e Bursës Shqiptare të Titujve, si një zhvillim madhor dhe me rëndësi të madhe për të çuar më tej tregun financiar në vend.

Drejtori i përgjithshëm ekzekutiv, Ervin Koçi, tha se zhvillimi i tregjeve financiare është i domosdoshëm për ta ngjitur rritjen ekonomike mbi kufirin prej 5%, të synuar nga qeveria shqiptare. Megjithëse në prezantimin e strategjisë ishte njoftuar pjesëmarrja e ministrave Arben Ahmetaj dhe Sonila Qato, asnjë prej tyre nuk ishte i pranishëm.

Zëvendësguvernatorja e dytë e Bankës së Shqipërisë, Natasha Ahmetaj, tha se sistemi financiar është promotor i ofertës në ekonomi, duke mbështetur projektet e reja dhe inovacionin. Ajo shtoi se institucionet jo banka, duke filluar nga fondet e pensioneve private, duhet të konkurrojnë më shumë me bankat, për t’i dhënë një zgjerim të shëndetshëm tregut financiar në vend.

Strategjia e prezantuar nga AMF vendos një theks të fortë në stabilizimin e tregjeve dhe rritjen e besueshmërisë së konsumatorit, në veçanti te tregu i sigurimeve. Sipas AMF, këta elementë janë parakusht për të projektuar më tej shtyllat e zhvillimit dhe promovimit të tregjeve financiare.

Zhvillimet në tregun e sigurimeve, pensionet private, fondet e investimeve ishin në fokusin e raportimit të Autoritetit të Mbikëqyrjes Financiare (AMF) para Komisionit për Ekonominë dhe Financat lidhur me aktivitetin e institucionit në vitin 2017.

Kryetari  i Bordit të AMF Pajtim Melani bëri një përmbledhje të ecurisë së përgjithshme të tregjeve në shifra dhe vendimet kryesore të Bordit në funksion të mbikëqyrjes dhe rregullimit të tregjeve financiare. “Tregjet financiare nën mbikëqyrjen dhe rregullimin e AMF gjatë vitit 2017 shënuan rritjen më të madhe vjeore krahasuar me tregjet e tjera dhe deri disa herë më të lartë se rritja ekonomike e PBB-së për vitin 2017. Nga 5.3 për qind që është rritur tregu i sigurimeve, 11.14% është rritja vjetore e fondeve të investimeve dhe 31 % është rritja e e fondeve të pensioneve private” tha Melani.

Ndër të tjera ai është ndalur në zhvillime të rëndësishme që lidhen me licencimin e shoqërisë së parë me kapital privat “Bursa Shqiptare e Titujve, ALSE”, hartimin e strategjisë pesë vjeçare për zhvillimin e tregjeve nën mbikëqyrje si dhe zgjidhjen e situatës me Fondin e Kompensimit që ishte future në një ngërç problematik prej vitesh.

Hartimi i strategjisë 5-vjeçare të zhvillimit të tregjeve nën mbikëqyrje dhe rritja e besimit të konsumatorit/investitorëve te tregjet financiare 2017–2020 për rritjen e edukimit financiar për zhvillimin e tregjeve dhe mbrojtjen konsumatore, ishin disa nga deklarimet e kryetarit te Bordit para deputetëve të Komisionit të Ekonomisë.

Drejtori Ekzekutiv i AMF, Ervin Koçi tha se për vitin e kaluar ndër prioritetet e institucionit kanë qenë rekomandimet e dhëna nga Kuvendi si dhe i institucioneve partnere ndërkombëtare për rikthimin në normalitet funksionimin e institucionit, krijimin e një marrëdhënie bashkëpunuese e transparente midis strukturës ekzekutive dhe bordit si dhe forcimin e kapaciteteve mbikëqyrëse të autoritetit.

“Në funksion të forcimit të kapaciteteve mbikëqyrëse, si dhe në zbatim të rekomandimeve të konsulentëve të BB, Bordi i Autoritetit miratoi strukturën e re organizative, si një domosdoshmëri për t’iu përgjigjur dinamikës së zhvillimit të tregjeve financiare jo-banka. Një risi e strukturës është krijimi i strukturave të dedikuara sipas tregjeve nën mbikëqyrje dhe mbrojtjes konsumatore. Raportet e fundit të Bankës Botërore dhe misionit të FMN-së kanë vlerësuar ndryshimet strukturore dhe rritjen e kapaciteteve mbikëqyrëse, si dhe funksionimin normal të institucionit dhe të Bordit. Gjithashtu progres – raporti i fundit KE që propozoi hapjen e negociatave ka vlerësuar disa arritjet të institucionit” tha Koçi.

Ai bëri me dije se AMF ka pasur një qasje më afër konsumatorit dhe zgjidhjes së ankesave. Koçi u shpreh se po merren masa konkrete për të disiplinuar problematikat që shfaqen në tregjet nën mbikëqyrje kryesisht në atë të sigurimeve. Për këtë aktualisht është bërë gati drafti “Për sigurimin e detyrueshëm” i cili tashmë është dërguar pranë Financave për të marrë një miratim paraprak.

Lëvizje te postimet